Većini masovnih ubica zajedničko da su bili nezadovljni i “ugroženi”

U slučaju posljednjeg napada u Teksasu kada je Devin Patrik Keli ubio 26 ljudi Donald Tramp je jednostavno rekao: “Mislim da je mentalna bolest i u ovom slučaju uzrok napada“.

Da, mentalna oboljenja su značajan okidač za masovno ubistvo, prema riječima dr Majkla Stouna, psihijatrijskog forenzičara sa Univerziteta Kolumbija, ali u bazi od 350 evidentiranih masovnih ubica samo jedan od petoro pati od psihoze.

Ono što je zanimljivo jeste da ostali nemaju nikakve ozbiljne psihičke poremećaje. Iako je bio nasilan prema ženi, Omar Maten, koji je ubio 49 ljudi u noćnom klubu u Orlandu, nije imao nikakve ozbiljne mentalne poremećaje. Nije ni Stiven Pedok, koji je hladnokrvno ubio 58 ljudi iz svoje hotelske sobe u Las Vegasu. Isto je i u slučaju Dilana Rufa, rasiste koji je pobio devetoro Afroamerikanaca u Južnoj Karolini 2015. godine, kao i Kristofera Harpera-Mersera koji je iste godine lišio života devetoro ljudi na koledžu u Oregonu.

Ništa u slučaju ovih masovnih ubica nije moglo da upozori da će tako nešto učiniti. Ono što im je zajedničko jeste da pripadaju grupi nezadovoljnih i “oštećenih“, čiji su se bijes i namjere potiskivali i nakon nekog uočenog poniženja pretvorili u nasilje.

“Sve masovne ubice su maštale o tome, a što su više maštali to im je stvaralo veće zadovoljstvo. Onda su se i spremali da tako nešto počine, ali tek kada su se okolnosti namjestile bili su u stanju da ispolje sav svoj bijes“, kaže Kevin Kameron, direktor Traumatološkog centra u Kanadi.

Prema riječima stučnjaka, masovne ubice prolaze kroz evoluciju racionalno i logično. Nezamislivo postaje zamislivo, a onda i nepovratno.

Dr Michael Stone, psihijatrijski forenzičar – Samo jedan od pet masovnih ubica pati od neke psihoze

Ono što najviše zabrinjava jeste da 65 odsto masovnih ubistva nije kod ubica imalo nikakve prethodne mentalne poremećaje – 22 odsto ih je patilo od psihoze, halucinacija koje karakteriše šizofrenija ili depresija. Na primjer, Adam Lanc, koji je 2012. godine ubio 26 ljudi u školi Sendi Hok patio je od ekstremne paranoje, a nekoliko mjeseci prije nego što je počinio zločin bio je zatvoren u svojoj sobi.

“Većina masovnih ubica su bili uzorni radnici, dobri partneri koji su emotivno reagovali na nepravdu, a nisu bili mentalno bolesni“, kaže dr Stoun u svom istraživanju.

U analizi sprovedenoj 2016. godine i koja je obuhvatila 71 samostalnog teroristu i 115 masovnih ubica, otkriveno je da je samo 20 odsto njih imalo mentalno oboljenje. Zanimljivo je da je 48 odsto njih imalo problem sa anksioznošću i hiperaktivnim ponašanjem, ali iimali su probleme i u učenju i sa depresijom.

Dvije trećine njih je patilo od hroničnog stresa, kao što su problemi u obrazovanju, strah od gubljenja posla, posttraumatski stres. Skoro polovina njih je konzumirala alkohol, marihuanu ili neku drugu drogu.

Konačno, Džej Rajd Meloj, psiholog koji radi za FBI, identifikovao je ono što im je svima zajedičko i predstavlja veliku prijetnju – “paranoični spektar“. Dakle, svima im je zajedničko da za uvrede i propuste u svom životu, koje smatraju nepravdom, krive ne samo jednu osobu već čitavu grupu ljudi!

“Ljudi koji imaju paranoidnu liniju, imaju osjećaj da ih drugi proganjaju godinama, stoga osjećaju intenzivnu potrebu da spriječe da ih drugi maltretiraju i zaustave taj progon“, kaže dr Meloj. “To se možda nikada neće desiti. Većina nikada neće zaista učiniti nešto po tom pitanju. Ali, kada to učine, obično postoji pokretački događaj. To je gubitak u ljubavi ili radu – tada nešto počinje da otkucava u njima i onda počinju da sprovode svoja akumulirana razmišljanja u djelo“.

Stručnjaci se slažu da liječenje može da spriječi samo jednog od pet masovnih ubica. Prevencija je možda moguća u samo nekoliko drugih slučajeva, na primjer, ako potencijalni ubica prijeti i ako neko prijavi te prijetnje. Ali, i nešto drugo ima veze sa težinom zločina.

“U mojoj bazi podataka, ako gledate deceniju po deceniju, shvatate da je broj ubijenih bio daleko manji do šezdesetih godina. Od tada brojka samo raste, a to se može povezati sa pojačanom proizvodnjom AK-47 Kalašnjikova i moderog arsenala oružja koje je lako postalo dostupno“, zaključuje dr Stoun.

Izvor: Al Jazeera News

Napiši komentar